Ever Given Gemisi Süveyş Kanalı’nı Nasıl Tıkadı? Dünya Ticaretini Sarsan Olay

Ever Given Gemisi Süveyş Kanalı’nı Nasıl Tıkadı? Dünya Ticaretini Sarsan Olayın Perde Arkası

23 Mart 2021’de Süveyş Kanalı’nda karaya oturan 400 metrelik Ever Given konteyner gemisi, dünyanın en önemli ticaret rotalarından birini günlerce bloke etti. Yüzlerce geminin beklemek zorunda kaldığı olay, küresel tedarik zincirlerinin ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha ortaya koydu.

Ever Given gemisi neden Süveyş Kanalı’nda karaya oturdu?

Dünyanın en büyük konteyner gemilerinden biri olan Ever Given, 23 Mart 2021 tarihinde Asya’dan Avrupa’ya doğru gerçekleştirdiği sefer sırasında Süveyş Kanalı’nda karaya oturdu.

Yaklaşık 400 metre uzunluğundaki gemi, kanalın güney bölümünde ilerlerken rotasından çıkarak kanalın iki kıyısı arasında çapraz şekilde sıkıştı. Böylece Süveyş Kanalı'nın her iki yöndeki deniz trafiği tamamen durdu.

İlk açıklamalarda kazanın şiddetli rüzgâr ve kum fırtınasının etkisiyle meydana geldiği belirtilirken, daha sonraki incelemeler olayın tek bir nedene bağlanamayacağını ortaya koydu.

Geminin yüksek hızı, kanalın dar yapısı, rüzgâr, bank effect ve squat etkisi, dümen manevraları ve köprüüstündeki operasyonel faktörler kazanın meydana gelmesinde rol oynadı.

400 metrelik dev gemi kanalı tamamen kapattı

Ever Given'ın boyutu, yaşanan kazanın etkisini daha da büyüttü.

Yaklaşık 400 metre uzunluğunda ve 59 metre genişliğinde olan geminin konteyner taşıma kapasitesi yaklaşık 20 bin TEU seviyesindeydi.

Geminin kanal içerisinde çapraz şekilde sıkışması, diğer gemilerin geçişini imkânsız hale getirdi.

Kısa süre içerisinde Süveyş Kanalı'nın her iki tarafında uzun gemi kuyrukları oluşmaya başladı.

Süveyş Kanalı'nda yüzlerce gemi bekledi

Ever Given'ın kanalda mahsur kalmasıyla birlikte yüzlerce ticari gemi rotasına devam edemedi.

Kanalın kapanması; konteyner gemilerinin yanı sıra tankerler, dökme yük gemileri ve farklı ticari gemilerin de seferlerini etkiledi.

Bazı gemiler Süveyş Kanalı'nın yeniden açılmasını beklerken, bazıları ise Afrika'nın güneyindeki Ümit Burnu üzerinden alternatif rotalara yönelmek zorunda kaldı.

Bu alternatif rota, gemilerin seyir mesafesini ve yakıt tüketimini önemli ölçüde artırdı.

Ever Given nasıl kurtarıldı?

Ever Given'ı kanaldan çıkarmak için kapsamlı bir kurtarma operasyonu gerçekleştirildi.

Çok sayıda römorkörün yanı sıra tarama ekipmanları kullanıldı. Geminin karaya oturduğu bölgede kanal tabanındaki kum ve zemin taranarak geminin hareket edebilmesi için alan açıldı.

Kurtarma ekipleri aynı zamanda gelgit seviyelerinden de yararlandı.

Yaklaşık altı gün süren yoğun çalışmaların ardından Ever Given, 29 Mart 2021'de yeniden yüzdürüldü ve kanal trafiğinin yeniden başlamasının önü açıldı.

Ever Given kazası dünya ticaretini nasıl etkiledi?

Süveyş Kanalı, Asya ile Avrupa arasındaki deniz ticaretinin en önemli bağlantı noktalarından biri.

Kanalın kapanmasıyla birlikte yalnızca gemiler değil, gemilerde taşınan milyonlarca dolarlık yük de gecikti.

Konteynerlerin limanlara zamanında ulaşamaması, limanlarda yoğunlukların artmasına ve tedarik zincirlerinde yeni gecikmeler yaşanmasına neden oldu.

Özellikle pandemi döneminde zaten baskı altında olan küresel lojistik sistemi, Ever Given krizinin ardından daha fazla baskı gördü.

Olay, “tek bir geminin küresel ticaret üzerinde ne kadar büyük bir etki yaratabileceğini” gösteren en çarpıcı örneklerden biri haline geldi.

Süveyş Kanalı neden bu kadar önemli?

Süveyş Kanalı, Akdeniz ile Kızıldeniz'i birbirine bağlayan stratejik bir su yolu.

Kanal sayesinde Asya ile Avrupa arasındaki gemiler, Afrika'nın güneyinden dolaşmak zorunda kalmadan daha kısa bir deniz rotası kullanabiliyor.

Bu nedenle Süveyş Kanalı'nda yaşanan herhangi bir uzun süreli kesinti;

• Deniz taşımacılığı maliyetlerini,
• Yakıt tüketimini,
• Navlun fiyatlarını,
• Liman yoğunluklarını,
• Konteyner tedarikini,
• Teslimat sürelerini

doğrudan etkileyebiliyor.

Ever Given olayından çıkarılan ders

Ever Given kazası, modern deniz taşımacılığında gemilerin giderek büyümesinin beraberinde yeni operasyonel riskler getirdiğini de gösterdi.

400 metre uzunluğundaki bir konteyner gemisinin dar bir kanalda manevra yapması; rüzgâr, akıntı, kanal geometrisi, geminin hızı ve hidrodinamik etkiler nedeniyle son derece hassas bir operasyon.

Ever Given kazası bu nedenle yalnızca bir geminin karaya oturması olarak değil, küresel lojistik sisteminin ne kadar birbirine bağlı ve hassas olduğunu gösteren önemli bir denizcilik vakası olarak değerlendiriliyor.

Ever Given hakkında kısa bilgiler

Gemi: Ever Given
IMO numarası: 9811000
Gemi tipi: Konteyner gemisi
Uzunluk: Yaklaşık 400 metre
Genişlik: Yaklaşık 59 metre
Kapasite: Yaklaşık 20.124 TEU
Olay tarihi: 23 Mart 2021
Kanal: Süveyş Kanalı
Kurtarılma tarihi: 29 Mart 2021