Yılın Navlun Rekoru

Basra Körfezi'nden Hindistan'a petrol taşıyacak bir süper tanker, Worldscale'in 9 katına kiralandı.

Basra Körfezi’nden Hindistan’a petrol taşıyacak bir süper tankerin, standart navlunun neredeyse dokuz katına kiralanması, bölgedeki boş gemi kıtlığının ulaştığı vahim boyutları gözler önüne serdi.

Yaklaşık 2 milyon varil petrol taşıma kapasitesine sahip “Very Large Crude Carrier” (VLCC) tipi dev tanker, Güney Koreli armatör Sinokor tarafından Worldscale 897 puanı (standart ücretin yüzde 897’si) üzerinden kiralandı. Sektör temsilcileri, bu rakamın yılın şu ana kadarki en yüksek navlun bedeli olduğunu belirtiyor.

Navlunu zirveye taşıyan süreç

Dünya petrol taşımacılığında standart bir ölçü birimi olan Worldscale oranları yıllık belirlense de, bölgedeki lojistik kriz armatörlerin elini güçlendirdi.

İran savaşı nedeniyle Basra Körfezi’ndeki ticaretin durma noktasına gelmesi üzerine, birçok armatör tankerlerini başka rotalara kaydırmıştı.

Ticaretin yeniden canlanmasıyla birlikte, rotalarını körfeze geri döndürmesi haftalar sürecek olan gemiler nedeniyle bölgede ciddi bir arz sıkıntısı yaşanıyor. Geçtiğimiz hafta İran ile ABD arasında sağlanan geçici anlaşmanın ardından, şubat sonundan beri bekleyen kargolarını yüklemek isteyen alıcılar ile ihracatlarını artırmaya çalışan üreticiler, kısıtlı sayıdaki tanker için adeta yarışa girdi.

Sinokor’dan bölgeye güven mesajı

Piyasanın aktif oyuncularından biri olan Sinokor, geçtiğimiz çarşamba günü gemi simsarlarına gönderdiği bir mesajda, Irak’ın Basra terminalinden 24 Haziran’da petrol yüklemesi yapacak tankerler teklif etti.

Şirketin, geçiş trafiği hâlâ kısıtlı olan Hürmüz Boğazı’nı kullanacağını açıklaması, bölgedeki operasyonel güvenin toparlandığına dair önemli bir işaret olarak yorumlanıyor. Ancak uzmanlar, bölgedeki arz-talep dengesizliği giderilene kadar navlun fiyatlarındaki bu yüksek seyrin devam edebileceği konusunda uyarıyor.

Worldscale puanı nedir?

Ham petrol ve petrol ürünleri taşıyan tankerler için kullanılan uluslararası bir navlun (taşıma ücreti) belirleme ve değerlendirme olan Worldscale, karmaşık rotalarda taşıma maliyetlerini hesaplamayı kolaylaştırıyor.

Buna göre her yıl rotalar için ton başına dolar üzerinden temel bir ücret belirleniyor ve Worldscale 100 veya WS 100 olarak tanımlanıyor. Örneğin taşıma sözleşmesi WS 80 olarak yapılmışsa, gemi sahibi WS 100 tarifesinin yüzde 80’ini kazanır. Sözleşme WS 150 ise, bu rakam temel değerin yüzde 150’si (bir buçuk katı) anlamına gelir.